Rafał Górak
Górak wprowadził GKS Katowice do Ekstraklasy i grał trzema stoperami w każdym sezonie — 49 punktów jako beniaminek, 50 i piąte miejsce w drugim sezonie; pressing wysoko i stałe fragmenty w czołówce ligi, długa piłka z adresem, mało piłki i mało przechwytów.
Odcisk na tle ligi
Dwa sezony, jeden profil: trzech stoperów, odbiór wysoko, dużo wybić, stałe fragmenty.
Sezony w tabeli ligi
| Sezonliga, rola | Miejsce | Mecze | Punkty | Bramkina mecz | Czyste konta |
|---|---|---|---|---|---|
| 2024/25Ekstraklasapierwszy trener | 7–8. / 18 | 34 | 49 1,44/m | 49:48 1,44 : 1,41 | 9 |
| 2025/26Ekstraklasapierwszy trener | 5. / 18 | 34 | 50 1,47/m | 51:44 1,50 : 1,29 | 9 |
| 2026/27Ekstraklasapierwszy trener | okno 24.07.2026– 20.09.2026 | 8 | 12 1,50/m | 16:13 2,00 : 1,63 | — |
| Razem jako pierwszy trener3 sezony lub okna | 76 | 111 1,46/m | 116:105 1,53 : 1,38 | — |
Na tle ligi pozycja w lidze, 0–100
Atak pozycyjny
Przejście do obrony
Obrona
Stałe fragmenty
Bramki zdobyte
sezon pierwszego treneraokno, próba cząstkowa albo okres asystentamediana0 = najmniej w lidze · 100 = najwięcej
Pięć faz gry
Jak drużyna gra w każdej fazie — i co z tego widać w liczbach.
Drużyna ma piłkę i rywal jest ustawiony. Od wyjścia spod pressingu, przez przejście do tercji ataku, po zakończenie akcji w polu karnym.
1. etap — budowanie
Wyjście trzema stoperami, bez upierania się przy grze krótkiej. Udział długich w celnych podaniach w górnej połowie ligi, wybicia w czołowej trójce w obu sezonach. Pod pressingiem piłka idzie długo na wahadłowego albo napastnika, a nie przez środek.
Więcej: 7 punktów
Struktura w posiadaniu
Przy wyprowadzeniu trzech stoperów szeroko, bramkarz za środkowym. Dwóch środkowych pomocników przed stoperami; wahadłowi wysoko przy liniach. Dwóch ofensywnych pomocników w półprzestrzeniach, napastnik na linii obrony rywala.
Skąd przewaga w pierwszej linii
Przewaga w pierwszej linii z samego ustawienia: trzech stoperów przeciw jednemu albo dwóm napastnikom rywala. Gdy rywal pressuje trzema, wolny jest wahadłowy — do niego idzie długie podanie.
Wzorce wyjścia spod pressingu
- Bramkarz → boczny stoper szeroko → wahadłowy przy linii → ofensywny pomocnik w półprzestrzeni.
- Środkowy stoper → środkowy pomocnik schodzi obok → zmiana strony do drugiego bocznego stopera.
- Pod pressingiem: długie podanie bocznego stopera na wahadłowego z drugiej strony albo na napastnika, ofensywni pomocnicy blisko do drugiej piłki.
- Wybicie z pola karnego w stronę wahadłowego, nie w środek.
Rola długiego podania
Udział długich w celnych podaniach: GKS 24/25 7,6% (7/18), GKS 25/26 7,9% (4/18). Celnych długich na mecz: GKS 24/25 24,5 (5/18), GKS 25/26 21,9 (11/18). Wybicia: GKS 24/25 27,8 (3/18), GKS 25/26 32,5 (2–3/18).
Zasada, którą trener formułuje
Najpierw krótko przez stoperów; gdy rywal zamknie środek — długie podanie z adresem na wahadłowego albo napastnika i od razu nacisk na drugą piłkę.
Warunek, bez którego to nie działa
Środkowy stoper, który podaje i długo, i krótko. Arkadiusz Jędrych — najwięcej celnych podań w zespole w obu sezonach (45,8 (33/277) w 2024/25) i ósmy w lidze w celnych długich w 2025/26 (3,8 (8–9/268)).
Kiedy model był testowany
Dwa sezony, ta sama półka: udział długich 7,6% → 7,9% — w górnej połowie ligi; wybicia 27,8 → 32,5 — w czołowej trójce.
Struktura z piłką
Ustawienie wyjściowe ze składów meczowych: trzech stoperów w 33 z 34 meczów 2024/25 (3-4-3 w 20, 3-4-2-1 w 13, raz 4-2-3-1) i we wszystkich 34 meczach 2025/26 (3-4-3 w 23, 3-4-2-1 w 11). Na początku 2026/27 — tak samo, 8 z 8. Trzech stoperów, dwóch wahadłowych, dwóch środkowych pomocników, dwóch ofensywnych za napastnikiem.
Więcej: 4 punkty
Kształt w posiadaniu
Posiadanie: GKS 24/25 48,7% (9/18), GKS 25/26 46,3% (14/18) — w środku ligi, potem w dolnej połowie. Celne podania na mecz: GKS 24/25 322 (11/18), GKS 25/26 276 (15/18). W ośmiu kolejkach 2026/27 więcej: 51,0% (7/18).
Kto daje szerokość
Szerokość dają wahadłowi — skrzydłowych przy linii nie ma. W 2024/25 celne dośrodkowania w czołowej piątce ligi (5,2 (4–5/18)), w 2025/26 w dolnej połowie (4,5 (14–15/18)); na początku 2026/27 najwięcej w lidze (7,2 (1/18)).
Kto zostaje wysoko
Napastnik i dwóch ofensywnych pomocników blisko siebie. W 2024/25 najwięcej goli w zespole strzelił napastnik Sebastian Bergier (9 (12–15/265)), drugi był środkowy pomocnik Oskar Repka (8 (16–22/265)). W 2025/26 ofensywny pomocnik Bartosz Nowak — najwięcej asyst w lidze (12 (1/244)).
Bez czego to nie działa
Środkowy stoper, który rozgrywa i wybija, i środkowy pomocnik, który odbiera. Arkadiusz Jędrych — w wyjściowym składzie 34 razy w 2024/25 i 33 w 2025/26, najwięcej celnych podań w zespole w obu sezonach i najwięcej wybić w lidze w 2024/25 (7,7 (1/277)). Mateusz Kowalczyk — czwarty w lidze w odbiorach w 2024/25 (3,2 (4/267)).
2. etap — progresja
Do pola karnego przez wahadłowych i ofensywnego pomocnika. W 2024/25 kontakty w polu karnym rywala piąte w lidze (838 (5/18)) i celne dośrodkowania czwarte–piąte (5,2 (4–5/18)); w 2025/26 obie liczby w dolnej połowie (779 (12/18), 4,5 (14–15/18)). Duże okazje w środku ligi w obu sezonach (GKS 24/25 72 (7/18), GKS 25/26 71 (10/18)).
Więcej: 2 punkty
Wzorce progresji
- Boczny stoper → wahadłowy przy linii → dośrodkowanie na napastnika i ofensywnego pomocnika z drugiej strony.
- Środkowy pomocnik → ofensywny pomocnik w półprzestrzeni, przodem do bramki → podanie za obrońców albo do wahadłowego wbiegającego za plecy.
- Długie podanie na napastnika → odegranie do ofensywnego pomocnika → strzał albo podanie do drugiego ofensywnego.
- Odbiór wysoko → od razu podanie do ofensywnego pomocnika, zanim rywal wróci za piłkę.
Co odróżnia ten model
Ostatnie podanie skupione na jednym zawodniku. Bartosz Nowak — najwięcej asyst i dużych okazji w zespole w obu sezonach; w 2025/26 pierwszy w lidze w asystach (12 (1/244)), dużych okazjach (21 (1/297)) i podaniach kończonych strzałem (90 (1/445)). Drugi w zespole w asystach w 2025/26 był Alan Czerwiński (5 (10–21/244)).
3. etap — wykończenie
Gole w górnej połowie ligi (GKS 24/25 1,4 (7–9/18), GKS 25/26 1,5 (4–7/18) na mecz) bez wielu okazji: xG w 2025/26 w środku ligi (45,6 (10/18)), a gole powyżej xG trzecie w lidze (5,4 (3/18)). Najmniejszy w lidze odsetek zmarnowanych dużych okazji w 2025/26 (50,7% (18/18)).
Więcej: 3 punkty
Kto stoi w polu karnym
- Napastnik na bliższy słupek, ofensywny pomocnik z drugiej strony na dalszy.
- Wahadłowy z drugiej strony wbiega na skraj pola bramkowego przy dośrodkowaniu.
- Drugi ofensywny pomocnik i jeden środkowy pomocnik na skraju pola karnego — do piłki odbitej.
Ile okazji kończy się golem
Gole na mecz: GKS 24/25 1,4 (7–9/18), GKS 25/26 1,5 (4–7/18). Celne strzały na mecz: GKS 24/25 4,6 (6–7/18), GKS 25/26 4,8 (4–5/18). Zmarnowane duże okazje: GKS 24/25 45 (7–9/18), GKS 25/26 36 (17/18). Na początku 2026/27 gole 2,00 (3/18) na mecz.
Wniosek dla trenera
Gole rozłożone na wielu zawodników. W 2024/25 najwięcej strzelił napastnik Sebastian Bergier (9 (12–15/265)), za nim środkowy pomocnik Oskar Repka (8 (16–22/265)). W 2025/26 najlepszym strzelcem był ofensywny pomocnik Bartosz Nowak (9 (9–11/257)), a dwaj stoperzy — Arkadiusz Jędrych i Lukas Klemenz — strzelili po 6 goli (6 (25–38/257)).
Pierwsze sekundy po stracie piłki: czy drużyna od razu atakuje piłkę, kto zostaje z tyłu i jak wysoko odzyskuje piłkę.
Pressing i kontrpressing
Pressing wysoko bez faulowania. Odzyski w tercji ataku w czołówce ligi (GKS 24/25 4,9 (3/18), GKS 25/26 4,2 (4–6/18)), a w 2024/25 jedna z najmniejszych liczb fauli w lidze (10,6 (16/18)) i najmniej żółtych kartek w lidze (47 (18/18)).
Więcej: 6 punktów
Przebieg po stracie
- Rywal wyprowadza od bramkarza → napastnik i dwóch ofensywnych pomocników ustawiają się na trzech obrońcach rywala.
- Podanie do bocznego obrońcy rywala → wahadłowy wychodzi wysoko, boczny stoper przesuwa się za nim.
- Dwóch środkowych pomocników zamyka środek — podanie do defensywnego pomocnika rywala odcięte.
- Rywal wyszedł spod pressingu → wahadłowi wracają do linii obrońców, blok 5-4-1.
Kto nie pressuje — zabezpieczenie
Za pressingiem trzech stoperów i wahadłowy po słabszej stronie — czterech zawodników przeciw kontrze, środkowy stoper zostaje w polu karnym.
Faul w pressingu
Faule na mecz: GKS 24/25 10,6 (16/18), GKS 25/26 12,6 (9/18). Żółte kartki: GKS 24/25 47 (18/18), GKS 25/26 61 (14/18).
Kto to wykonywał
Najwięcej odzysków w tercji ataku na 90 minut w zespole: w 2024/25 napastnik Sebastian Bergier (1,1 (4–9/247), czwarty w lidze), w 2025/26 skrzydłowy Marcel Wędrychowski (1,1 (4–11/249), czwarty w lidze).
Warunek, bez którego to nie działa
Napastnik i ofensywni pomocnicy, którzy zaczynają pressing, oraz wahadłowi z siłą na dwa kierunki — wysoko do pressingu i z powrotem do piątki.
Kiedy model był testowany
Odzyski w tercji ataku → odbiory na mecz: GKS 24/25 4,9 → 13,2; GKS 25/26 4,2 → 13,7.
Struktura przy stracie
Po stracie nacisk od razu, wysoko: odzyski w tercji ataku GKS 24/25 4,9 (3/18), GKS 25/26 4,2 (4–6/18) — w czołowej czwórce ligi przy mniejszym posiadaniu. Przechwyty w dolnej połowie ligi (GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18)) — drużyna odbiera wysoko albo wybija, rzadko przechwytuje w środku.
Rywal ma piłkę i drużyna jest ustawiona: wysokość bloku i linii, na czym opiera się obrona i czego model nie chroni.
Obrona zorganizowana
Obrona pięcioma obrońcami w polu karnym, która wybija piłkę zamiast ją przechwytywać. Wybicia w czołowej trójce ligi (GKS 24/25 27,8 (3/18), GKS 25/26 32,5 (2–3/18)), przechwyty w dolnej części (GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18)). Gole stracone w środku tabeli (GKS 24/25 1,40 (9–10/18), GKS 25/26 1,30 (8–9/18) na mecz), ze stałych fragmentów jedne z najmniejszych w lidze (GKS 24/25 6 (16–18/18), GKS 25/26 9 (14–16/18)).
Więcej: 7 punktów
Na czym opiera się obrona
Pierwsza warstwa — pressing wysoko — odbiera dużo (odzyski w tercji ataku GKS 24/25 4,9 (3/18), GKS 25/26 4,2 (4–6/18)). Druga — blok w środku — mało odbiera i przechwytuje (odbiory GKS 24/25 13,2 (16–17/18), GKS 25/26 13,7 (12/18)). Trzecia — pole karne — trzech stoperów i dwóch wahadłowych w linii; dośrodkowanie i strzał z daleka wybijają stoperzy.
Wysokość linii i bloku
Trzech stoperów i dwóch wahadłowych w jednej linii — 5-4-1 w obronie. Dwóch ofensywnych pomocników wraca do linii środkowych pomocników; napastnik zostaje z przodu. Boczny stoper wychodzi do skrzydłowego rywala, gdy ten schodzi do środka.
Jak czytać parametry obronne
Rywal ma piłkę dłużej niż GKS, ale do pola karnego wchodzi przez piątkę obrońców. Liczba wybić mówi, że obrona przyjmuje dośrodkowania i odbija je, zamiast zatrzymywać akcję wyżej.
Bramkarz
W 2024/25 Dawid Kudła — czwarty w lidze w obronach na mecz (3,3 (4–7/19)) i piąty w procencie obronionych strzałów (70,6 (5/19)). W 2025/26 Rafał Strączek — piąty w czystych kontach (9 (5–7/31)) i w procencie obronionych strzałów (73,8 (5/17)).
Czego ten model nie chroni
Mało przechwytów i odbiorów w środku: przechwyty GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18). W 2025/26 xG stracone w środku ligi (48,3 (9/18)). Na początku 2026/27 przechwyty najniżej w lidze (5,2 (18/18)), gole stracone 1,62 (7–8/18) na mecz.
Warunek, bez którego to nie działa
Środkowy stoper, który wygrywa pole karne. Arkadiusz Jędrych — najwięcej wybić w lidze w 2024/25 (7,7 (1/277)) i drugi w 2025/26 (7,8 (2/285)); w 2024/25 środkowy pomocnik Mateusz Kowalczyk — czwarty w lidze w odbiorach (3,2 (4/267)).
Kiedy obrona była testowana
Gole stracone na mecz: GKS 24/25 1,40 (9–10/18), GKS 25/26 1,30 (8–9/18). Czyste konta: GKS 24/25 9 (7/18), GKS 25/26 9 (9–10/18). Gole stracone ze stałych fragmentów: GKS 24/25 6 (16–18/18), GKS 25/26 9 (14–16/18).
Pierwsze sekundy po odbiorze: szybki atak na nieustawioną obronę albo uspokojenie gry.
Po odbiorze
Odebrać piłkę przy wyprowadzeniu rywala od bramkarza i od razu zagrać do ofensywnego pomocnika. Gdy pressing jest ominięty — wrócić do piątki obrońców, nie faulować w środku.
Rutyny w ataku i w obronie, kto za nie odpowiada i ile goli dają.
Stałe fragmenty
Stałe fragmenty to broń GKS w obie strony. W 2025/26 najwięcej goli ze stałych fragmentów na 100 rzutów rożnych w lidze (11,4 (1/18)) i w czołowej trójce w liczbie takich goli (18 (1–3/18)) — przy rzutach rożnych w środku ligi (158 (11/18)). Gole stracone ze stałych fragmentów jedne z najmniejszych w lidze (GKS 24/25 6 (16–18/18), GKS 25/26 9 (14–16/18)).
Więcej: 7 punktów
Miejsce w tygodniu i osoba odpowiedzialna
W ataku trzech stoperów w polu karnym: dwóch atakuje strefę bliższego i środka pola bramkowego, trzeci dalszy słupek; środkowy pomocnik blokuje drogę kryjącemu. W obronie strefa w polu bramkowym trzema stoperami i krycie indywidualne dwóch najgroźniejszych.
Rutyny i wykonawca
Rzuty rożne na sezon: GKS 24/25 152 (16/18), GKS 25/26 158 (11/18). Gole ze stałych fragmentów na 100 rzutów rożnych: GKS 24/25 8,6 (4/18), GKS 25/26 11,4 (1/18). Udział stałych fragmentów w golach drużyny: GKS 24/25 26,5% (8/18), GKS 25/26 35,3% (4/18).
Druga faza i zabezpieczenie kontry
Po wybiciu rzutu rożnego dwóch zawodników przed polem karnym odgrywa do wykonawcy albo dośrodkowuje od razu — stoperzy zostają w polu karnym. Statystyki drużynowe nie oddzielają goli z drugiej fazy.
Obrona stałych fragmentów
Gole stracone ze stałych fragmentów (pozycja od największej liczby straconych): GKS 24/25 6 (16–18/18), GKS 25/26 9 (14–16/18). Rzuty karne podyktowane przeciw drużynie: GKS 24/25 3 (15–18/18), GKS 25/26 3 (15–16/18).
Czyja to warstwa
Nie wiadomo publicznie, kto w sztabie GKS odpowiada za stałe fragmenty. Osoba od SFG jest tu zaleceniem, nie opisem sztabu.
Warunek, bez którego to nie działa
Stoperzy, którzy strzelają. W 2025/26 Arkadiusz Jędrych i Lukas Klemenz — po 6 goli (6 (25–38/257); 6 (25–38/257)) — razem za Nowakiem i Markoviciem najlepsi strzelcy zespołu. Trzech stoperów w ustawieniu daje trzech wysokich zawodników w polu karnym bez zmiany składu.
Kiedy to się zmieniło
Gole ze stałych fragmentów → stracone ze stałych fragmentów: GKS 24/25 13 → 6; GKS 25/26 18 → 9.
Osiem zasad
Zasady Góraka są rekonstrukcją z gry GKS widocznej w danych: dwa pełne sezony Ekstraklasy i początek trzeciego. W danych jest jeden klub, więc zgodność daje najwyżej ocenę „częściowo” (potwierdzona wymaga co najmniej dwóch klubów). Zasada sprzeczna z danymi albo bez miary — „brak”.
Zasada 1
Trzech stoperów w każdym meczu.
3-4-3 albo 3-4-2-1 — ten sam układ z beniaminkiem i w drugim sezonie.
Sprawdzenie w liczbach
Najczęstsze ustawienia wyjściowe: 2024/25 3-4-3 20, 3-4-2-1 13; 2025/26 3-4-3 23, 3-4-2-1 11. Trzech stoperów w 67 z 68 meczów. Jeden klub, stąd „częściowo”.
Zasada 2
Krótko przez stoperów, długo z adresem.
Wyjście zaczyna trójka stoperów; gdy rywal zamknie środek — długie podanie na wahadłowego albo napastnika.
Sprawdzenie w liczbach
Udział długich w celnych podaniach w górnej połowie ligi: GKS 24/25 7,6% (7/18), GKS 25/26 7,9% (4/18). Celne długie: GKS 24/25 24,5 (5/18), GKS 25/26 21,9 (11/18).
Zasada 3
Piłka nie musi być dłużej u nas.
Przewaga w posiadaniu nie jest celem — celem jest piłka w polu karnym rywala.
Sprawdzenie w liczbach
Posiadanie GKS 24/25 48,7% (9/18), GKS 25/26 46,3% (14/18) — w środku i w dolnej połowie ligi, przy punktach w górnej połowie.
Zasada 4
Do pola karnego skrzydłami.
Wahadłowy dośrodkowuje, napastnik i ofensywni pomocnicy atakują pole karne.
Sprawdzenie w liczbach
Kontakty w polu karnym rywala GKS 24/25 838 (5/18), GKS 25/26 779 (12/18) i celne dośrodkowania GKS 24/25 5,2 (4–5/18), GKS 25/26 4,5 (14–15/18) — w 2024/25 w czołowej piątce, w 2025/26 w dolnej połowie ligi.
Zasada 5
Pressing wysoko bez fauli.
Odbiór przy wyprowadzeniu rywala od bramkarza; po ominięciu pressingu powrót do piątki, nie faul.
Sprawdzenie w liczbach
Odzyski w tercji ataku GKS 24/25 4,9 (3/18), GKS 25/26 4,2 (4–6/18) — w czołówce ligi w obu sezonach. Faule GKS 24/25 10,6 (16/18), GKS 25/26 12,6 (9/18); żółte kartki w 2024/25 najmniej w lidze (47 (18/18)).
Zasada 6
Pole karne broni się wybiciem.
Piątka obrońców przyjmuje dośrodkowanie i wybija; środek bloku nie musi przechwytywać.
Sprawdzenie w liczbach
Wybicia w czołowej trójce ligi (GKS 24/25 27,8 (3/18), GKS 25/26 32,5 (2–3/18)), przechwyty w dolnej części (GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18)). Gole stracone w środku tabeli (GKS 24/25 1,40 (9–10/18), GKS 25/26 1,30 (8–9/18) na mecz).
Zasada 7
Stałe fragmenty jako druga droga do bramki.
Trzech stoperów w polu karnym przy każdym rzucie rożnym.
Sprawdzenie w liczbach
Gole ze stałych fragmentów GKS 24/25 13 (5/18), GKS 25/26 18 (1–3/18); w 2025/26 najwięcej w lidze na 100 rzutów rożnych (11,4 (1/18)).
Zasada 8
Stały skład.
Ta sama jedenastka z meczu na mecz.
Sprawdzenie w liczbach
Zmian w wyjściowym składzie z meczu na mecz: GKS 24/25 1,48 (1/18), GKS 25/26 1,88 (4/18), GKS 26/27 okno 2,57 (13/18). Zawodników, którzy zagrali w lidze: GKS 24/25 26, GKS 25/26 31, GKS 26/27 okno 21. Na początku 2026/27 rotacja większa.
Tydzień treningowy
Tydzień wokół trzech stoperów i stałych fragmentów: dzień po meczu regeneracja, potem wyjście trzema stoperami i gra skrzydłami przez wahadłowych, w środku tygodnia pressing i obrona pola karnego, dwa dni przed meczem plan na rywala i stałe fragmenty.
M+1: regeneracja. M+2: lekko — omówienie meczu, rondo, plan rywala na tydzień.
Wyjście trzema stoperami i gra skrzydłami. Moduły: Budowanie (Wyjście trzema stoperami i długa piłka z adresem), Progresja (Wahadłowy i dośrodkowanie na dwóch).
Pressing na wyprowadzenie od bramkarza i obrona pola karnego. Moduły: Pressing i przejścia (Pressing trójką z przodu), Obrona (Piątka w polu karnym).
Plan na rywala: którędy wyjść spod jego pressingu, gdzie posłać długą piłkę, stałe fragmenty w obu kierunkach. Moduł: SFG (Rzut rożny — trzech stoperów w polu bramkowym).
Aktywacja: rondo, kilka powtórzeń stałych fragmentów, krótkie wyjście bez intensywności.
Dzień meczu.
Masz trzy treningi w tygodniu?
1: rondo (10 min) → wyjście trzema stoperami (20) → wahadłowy i dośrodkowanie (20). 2: plan na rywala 11 na 11 (25) → piątka w polu karnym (15) → rzut rożny (15). 3: aktywacja — rondo (10) → kilka stałych fragmentów (10). Najpierw wyjście, potem obrona, na końcu stałe fragmenty.
5 ćwiczeń z rysunkiem
Wyjście trzema stoperami i długa piłka z adresem
M−4 · 4×4 minWahadłowy i dośrodkowanie na dwóch
M−4 · 4×5 minPressing trójką z przodu na wyprowadzenie od bramkarza
M−3 · 5×4 minPiątka w polu karnym — dośrodkowanie i druga piłka
M−3 · 4×5 minRzut rożny — trzech stoperów w polu bramkowym
M−2 i M−1 · 15 min (M−2), 10 min (M−1)Droga trenera
Trener, który wprowadził GKS Katowice do Ekstraklasy i w drugim sezonie poprawił wynik beniaminka: 49 → 50 punktów, z ósmego na piąte miejsce w tabeli.
2020–2024
GKS w niższych ligach
Praca z GKS od 2020 roku: z II ligi przez I ligę do Ekstraklasy. Niższych lig nie ma w warstwie danych — w tabeli Ekstraklasy 2023/24 klubu nie ma.
2024/25
GKS — beniaminek
Pierwszy sezon w Ekstraklasie: 49 punktów. Trzech stoperów od początku; odzyski w tercji ataku 4,9 (3/18), wybicia 27,8 (3/18), najmniej żółtych kartek w lidze (47 (18/18)).
2025/26
GKS — drugi sezon
Piąte miejsce (50 punktów). Gole ze stałych fragmentów 18 (1–3/18) — najwięcej w lidze ex aequo; gole na 100 rzutów rożnych 11,4 (1/18) — najwięcej w lidze.
2026/27
GKS — początek 2026/27
Osiem pierwszych kolejek: 12 punktów, gole 2,00 (3/18) na mecz. Ten sam układ z trzema stoperami.
Mentorzy
Teza o źródłach
Model nie ma w danych mistrza, od którego da się go wyprowadzić. Widać to, co trener przyniósł z klubem do Ekstraklasy: trójkę stoperów w każdym meczu, odbiór wysoko i stałe fragmenty jako stałą drogę do bramki.
Co odróżnia od pozostałych
Konsekwencja układu: trzech stoperów w 75 z 76 meczów w danych. Mniej piłki niż połowa ligi, a odzyski w tercji ataku w czołowej czwórce w obu sezonach.
Lekcja
Najgorszy okres
W 2024/25 do Ekstraklasy weszły trzy drużyny: GKS Katowice, Motor i Lechia. W drugim sezonie GKS zdobył 50 punktów (rok wcześniej 49), Motor 43 (rok wcześniej 49). Najwięcej okazji w drugim sezonie miała Lechia, najmniej goli straciła drużyna Góraka. Drugi sezon beniaminka wygrywa obrona i stałe fragmenty, nie liczba okazji.
Co pokazują liczby z tego okresu
Sezon 2025/26, 34 mecze każdej drużyny. Gole stracone na mecz (pozycja od najwięcej straconych): GKS 1,30 (8–9/18), 1,60 (4–5/18), 1,90 (1–2/18). xG stracone: GKS 48,3 (9/18), 59,1 (1/18), 50,7 (7/18). Duże okazje: GKS 71 (10/18), 67 (13/18), 104 (1/18). xG: GKS 45,6 (10/18), 59,2 (2/18). Gole ze stałych fragmentów: GKS 18 (1–3/18), 10 (13–14/18), 16 (4/18). Gole minus xG: GKS 5,4 (3/18), 3,0 (5/18), 2,8 (6/18).
Co zawiodło
- GKS: ten sam układ i ten sam skład, mniej goli straconych niż obaj pozostali beniaminkowie, najwięcej goli ze stałych fragmentów — przy mniejszej liczbie okazji z gry.
- Motor: w drugim sezonie najwięcej xG straconego w lidze i mniej goli ze stałych fragmentów niż rok wcześniej — mniej punktów.
- Lechia: najwięcej dużych okazji i goli w lidze, ale też najwięcej goli straconych.
Czego ten okres nie dowodzi
Trzy drużyny w jednym sezonie to porównanie, nie eksperyment: inne kadry, inne budżety, inne sztaby. Punktów Lechii nie porównujemy — w tabeli mogą być zmienione poza boiskiem. Gole GKS powyżej xG mogą się nie powtórzyć.
Wniosek przenośny
- W drugim sezonie beniaminka liczy się obrona: drużyna Góraka straciła najmniej z trzech (1,30 na mecz), a punktów zdobyła więcej niż rok wcześniej — Motor mniej.
- Stałe fragmenty są drogą do bramki, której rywale nie zamkną analizą — trzech stoperów w polu karnym zostaje w każdym meczu.
- Najwięcej okazji nie daje najwięcej punktów, gdy obrona traci najwięcej goli. Zbieżność, nie dowód przyczyny.
Słabe punkty
Na czym polega słabość modelu
Słabe punkty w danych to mała kontrola gry z piłką, mało odbiorów w środku bloku i gra skrzydłami, która w drugim sezonie osłabła. Trzech stoperów i stałe fragmenty słabym punktem nie są — trzymały się w obu sezonach.
Słabe punkty
- Mało piłki: posiadanie GKS 24/25 48,7% (9/18), GKS 25/26 46,3% (14/18), w 2025/26 celne podania w dolnej części ligi (276 (15/18)). Gdy rywal zamknie długą piłkę, drużyna ma mało innych dróg.
- Środek bloku przechwytuje mało (GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18)); na początku 2026/27 najmniej w lidze (5,2 (18/18)).
- Gra skrzydłami w drugim sezonie: kontakty w polu karnym 838 → 779, celne dośrodkowania 5,2 → 4,5.
- Gole ponad xG: w 2025/26 xG w środku ligi (45,6 (10/18)), a gole powyżej xG trzecie w lidze (5,4 (3/18)) — wynik zależy od skuteczności, która nie musi się powtórzyć.
Na jakich liczbach to stoi
2024/25 → 2025/26: punkty na mecz 1,44 (7–8/18) → 1,47 (5/18); kontakty w polu karnym 838 (5/18) → 779 (12/18); celne dośrodkowania 5,2 (4–5/18) → 4,5 (14–15/18); posiadanie 48,7% (9/18) → 46,3% (14/18); gole ze stałych fragmentów 13 (5/18) → 18 (1–3/18). Atak skrzydłami słabszy, stałe fragmenty mocniejsze, wynik lepszy.
Wspólny mianownik
Wspólne jest to, że model oddaje piłkę rywalowi i liczy na blok, długą piłkę i stałe fragmenty. Gdy jedna z dróg do bramki słabnie, wynik trzyma druga; przy słabszych obu — zostaje mało kontroli gry.
Wnioski dla trenera
Wnioski z dwóch pełnych sezonów GKS Katowice i początku trzeciego: co w modelu Rafała Góraka jest stałe (trzech stoperów, długa piłka z adresem, pressing wysoko, stałe fragmenty), co jest jego warunkiem (środkowy stoper, ofensywny pomocnik z ostatnim podaniem, stały skład) i gdzie są granice (mało piłki, mało odbiorów w środku bloku).
Wniosek 1
Długa piłka z adresem, nie wybicie
Udział długich w celnych podaniach w górnej połowie ligi (GKS 24/25 7,6% (7/18), GKS 25/26 7,9% (4/18)) przy posiadaniu w środku i w dolnej połowie (GKS 24/25 48,7% (9/18), GKS 25/26 46,3% (14/18)).
Wniosek 2
Punkty bez piłki
Posiadanie GKS 24/25 48,7% (9/18), GKS 25/26 46,3% (14/18), punkty w górnej połowie tabeli (49 i 50). Posiadanie nie jest warunkiem wyniku beniaminka.
Wniosek 3
Pressing wysoko z trzema stoperami
Odzyski w tercji ataku GKS 24/25 4,9 (3/18), GKS 25/26 4,2 (4–6/18); w 2024/25 najmniej żółtych kartek w lidze (47 (18/18)).
Wniosek 4
Wybicia to nie przechwyty
Wybicia w czołowej trójce ligi (GKS 24/25 27,8 (3/18), GKS 25/26 32,5 (2–3/18)), przechwyty w dolnej części (GKS 24/25 8,3 (14/18), GKS 25/26 7,2 (15/18)) — duża aktywność w polu karnym, mała w środku bloku.
Wniosek 5
Stałe fragmenty z trzema stoperami
Gole ze stałych fragmentów GKS 24/25 13 (5/18), GKS 25/26 18 (1–3/18); w 2025/26 najwięcej w lidze na 100 rzutów rożnych (11,4 (1/18)). Stoperzy w polu karnym bez zmiany składu.
Wniosek 6
Gra skrzydłami osłabła w drugim sezonie
Celne dośrodkowania GKS 24/25 5,2 (4–5/18), GKS 25/26 4,5 (14–15/18), kontakty w polu karnym GKS 24/25 838 (5/18), GKS 25/26 779 (12/18) — z czołowej piątki do dolnej połowy ligi.
Wniosek 7
Gole powyżej xG
W 2025/26 gole minus xG trzecie w lidze (5,4 (3/18)) przy xG w środku ligi (45,6 (10/18)). Piąte miejsce stoi częściowo na skuteczności.
Wniosek 8
Ofensywny pomocnik w roli głównej
Bartosz Nowak — piąty w lidze w asystach w 2024/25 (7 (5–12/227)), pierwszy w 2025/26 (12 (1/244)).
Wniosek 9
Środkowy stoper w polu karnym
Arkadiusz Jędrych — najwięcej wybić w lidze w 2024/25 (7,7 (1/277)), drugi w 2025/26 (7,8 (2/285)).
Wniosek 10
Stały skład
W 2024/25 najmniej zmian w składzie z meczu na mecz w lidze (1,48, 1/18); w 2025/26 1,88 (4/18). Na początku 2026/27 więcej zmian (2,57, 13/18) — do obserwacji.
Wniosek 11
Długa piłka z adresem w ćwiczeniu
W ćwiczeniu wyjścia długie podanie przyjęte przez wahadłowego albo napastnika daje punkt, zebrana druga piłka — dwa, wybicie bez adresata — punkt dla rywala.
Wniosek 12
Rzut rożny z trzema stoperami
Gol stopera po rzucie rożnym liczy się podwójnie. Trzech stoperów w ustawieniu to trzech wysokich zawodników w polu karnym przy każdym stałym fragmencie.
Wniosek 13
Jeden klub, Ekstraklasa
Dwa pełne sezony GKS (2024/25, 2025/26) i osiem meczów 2026/27. Lata w niższych ligach poza danymi, xG — tylko w 2025/26. Bez drugiego klubu nie wiadomo, co przenosi się z trenerem.
Ten temat u wszystkich trenerów
Czy grasz podobnie jak Górak?
Odpowiedz na pytania o swoją drużynę i zobacz, do którego trenera ci najbliżej — z planem wdrożenia na osiem tygodni.
